Các loại rụng tóc ở trẻ em theo từng lứa tuổi từ A – Z

Tình trạng rụng tóc ở trẻ em không còn là vấn đề quá xa lạ nữa. Khi mà có rất nhiều nguyên nhân gây nên tình trạng rụng tóc ở trẻ. Cùng với đó là nhiều loại, nhiều tình trạng rụng tóc tuy không nguy hiểm đến tính mạng và không gây hói đầu khi trường thành. Tuy nhiên đây là giai đoạn bắt đầu phát triển của trẻ nên nếu không được điều trị sớm thì gây nhiều ảnh hưởng cho trẻ về sau.

Các bố mẹ cần nắm rõ về các nguyên nhân và các loại rụng tóc ở trẻ em để có cách xử lý cũng như điều trị kịp thời. Trong bài viết này, tongkhoduoc.com sẽ giới thiệu cụ thể về các trình trạng rụng tóc ở trẻ em theo từng lứa tuổi, bố mẹ chú ý nhé!

1. Các loại rụng tóc ở trẻ em theo từng lứa tuổi

Để xét tình trạng rụng tóc ở trẻ em theo từng lứa tuổi thì sẽ chia ra làm 3 giai đoạn: sơ sinh, 3 – 8 tuổi, 8 – 14 tuổi. Dưới đây sẽ là các nguyên nhân và phân loại tình trạng rụng tóc ở trẻ em theo lứa tuổi:

1.1. Rụng tóc thoáng qua ở trẻ sơ sinh, trẻ dưới 3 tuổi

Rụng tóc thoáng qua ở trẻ sơ sinh hay còn gọi là rụng tóc vùng chẩm ở trẻ sơ sinh (Neonatal Occipital Alopecia). Tình trạng này thường xuất hiện từ 8 đến 12 tuần sau sinh và tỷ lệ trẻ mắc là từ 9 đến 12%. Đây là chứng bệnh chủ yếu xuất hiện ở trẻ da trắng, đến nay vẫn chưa xác định được nguyên nhân gây bệnh.

Biểu hiện của bệnh rụng tóc thoáng qua ở trẻ sơ sinh là những mảng tóc rụng dạng dải hoặc hình oval ở vùng chẩm. Có ranh giới rõ ràng ở bờ dưới tổn thương. Rụng tóc nhiều ở vùng chẩm, tạo thành hình vành khăn (trẻ 1 tuổi bị rụng tóc hình vành khăn). Thường do áp lực lên da đầu vùng chẩm khi trẻ nằm, ma sát với gối, với giường. Gây rụng tóc hoặc có thể là một trong số rất nhiều biểu hiện của bệnh còi xương. Sau khi được phát hiện, chẩn đoán và điều trị thì tóc trẻ thường sẽ phát triển và phục hồi lại sau 4-8 tháng.

1.2. Các loại rụng tóc ở trẻ em từ 3 – 8 tuổi

Hiện tượng rụng tóc ở trẻ từ 3 đến 8 tuổi thường do da đầu bị nhiễm trùng hoặc các vấn đề khác liên quan đến da đầu. Sau đây là các nguyên nhân thường gặp:

Rụng tóc theo mảng ở trẻ em

Rụng tóc theo mảng (hay rụng tóc hình đồng xu) ở trẻ em là một biểu hiện của chứng rối loạn tự miễn có tên là Alopecia. Alopecia là một bệnh tự miễn, viêm mạn tính. Đặc trưng bởi các mảng rụng tóc không sẹo, có xâm nhập tế bào T ở nang tóc.

Đây là dạng rụng tóc thường gặp nhất ở trẻ em. Thường khởi phát ở trẻ trên 3 tuổi, hiếm gặp ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. Phổ biến nhất là gây rụng tóc ở trẻ 3-4 tuổi.

Biểu hiện của tình trạng rụng tóc từng mảng

Nếu trẻ mắc bệnh này thì có thể dễ dàng nhận thấy các biểu hiện của bệnh:

• Tóc rụng theo từng mảng tạo thành vùng hói có hình dạng tròn và trơn nhẵn
• Không có dấu hiệu của việc đóng vảy hay tóc gãy, lông mi của trẻ đôi khi bị rụng và móng tay xuất hiện tình trạng bị rỗ và giòn.

Nguyên nhân gây rụng tóc từng mảng ở trẻ em

Cho đến nay vẫn chưa tìm ra nguyên nhân chính xác gây ra tình trạng rụng tóc theo mảng ở trẻ em. Tuy nhiên đây không phải là một chứng bệnh nguy hiểm. Bởi phần lớn các nghiên cứu đều chỉ ra rằng hầu hết các trẻ mắc phải chứng bệnh này sẽ tự mọc tóc trở lại sau một năm hoặc lâu hơn.

Nếu như bố mẹ thấy bé nhà mình có biểu hiện của chứng bệnh rụng tóc hình đồng xu này. Thì cần nhanh chóng đưa trẻ đến các cơ sở y tế để thăm khám và điều trị. Việc điều trị sẽ giúp ngăn ngừa nguy cơ rụng tóc theo mảng ở trẻ em tiến triển thành Totalis – triệu chứng tóc biến mất hoàn toàn hoặc rụng toàn bộ những gì liên quan đến lông/tóc trên cơ thể.

Rụng tóc ở trẻ em do nấm da đầu

Trong những nguyên nhân gây rụng tóc ở trẻ em thì nấm da đầu là nguyên nhân phổ biến nhất. Đây là một dạng bệnh nhiễm nấm sợi ở da đầu có tính truyền nhiễm, thường gặp ở trẻ em từ 3 đến 14 tuổi. Trong đó phổ biến nhất là rụng tóc ở trẻ 5 đến 6 tuổi. Và xảy ra ở trẻ nam nhiều hơn trẻ nữ.

Triệu chứng rụng tóc ở trẻ em do nấm da

Một số triệu chứng rụng tóc ở trẻ em do nấm da đầu thường gặp như:

• Trên da đầu xuất hiện các vòng tròn đỏ
• Da đầu có cảm giác ngứa ngáy, gàu cũng xuất hiện nhiều hơn
• Xuất hiện các vảy tròn trên da đầu
• Tóc dễ rụng.

Biểu hiện rụng tóc của trẻ khi bị nấm da đầu

Căn nguyên gây bệnh do nấm nội sợi như T. tonsurans, T. violaceum hoặc ngoại sợi như M. canis, M. audouinii, T. mentagrophytes. Tùy theo biểu hiện của trẻ có thể chia ra các thể:

• Thể không viêm (giống da dầu): mảng rụng tóc có vảy, tạo các mảng màu xám
• Thể viêm: Mảng mụn mủ, vảy tiết. Điển hình là Kerion de celse với phản ứng viêm mạnh.
• Thể rụng tóc có nhiều chấm đen (black dot): sợi tóc gãy sát chân tóc, rụng tóc hình đa giác
• Favus: là thể hiếm gặp, đặc trưng là các mảng đỏ, ít vảy, tóc

Bệnh lý nấm da đầu gây rụng tóc ở trẻ em này có thể được điều trị bằng các loại kem bôi hoặc dầu gội chống nấm. Vì đây bệnh có tính lây nhiễm nên bố mẹ cần tránh dùng chung gối, lược và các vật có tiếp xúc với da đầu con. Nếu phát hiện trẻ có dấu hiệu của nhiễm nấm da đầu thì cần sớm điều trị cho trẻ. Tránh tình trạng tóc ngày càng thưa và để lại sẹo nếu tổn thương sâu phá hủy nang tóc.

Rụng tóc kiểu TE ở trẻ em (Telogen Effluvium)

Rụng tóc kiểu TE là một tình trạng khá phổ biến của trẻ nhỏ. Có thể hiểu ở giai đoạn này các nang tóc ở pha nghỉ ngơi khiến cho tóc bị rụng. Thông thường sau khi trải qua một cơn sốt hoặc một ca phẫu thuật, trẻ sẽ mắc phải chứng bệnh này.

Đây có thể được coi là một quá trình sinh lý, thường biểu hiện rõ nhất là rụng tóc ở trẻ 8-10 tuổi. Và ở trẻ nữ nhiều hơn do thói quen giữ tóc dài hơn so với trẻ nam.

Bên cạnh đó, căng thẳng cũng là nguyên nhân khiến trẻ bị rụng tóc kiểu TE. Vì rụng tóc kiểu TE không có nhiều triệu chứng cụ thể. Và rõ rệt nên nếu cha mẹ thấy tóc trẻ mỗi ngày rụng một ít. Nhất là khi trẻ mới bị ốm vài tuần trước thì có thể nghĩ đến tình trạng này. Ngoài ra, sụt cân đi kèm cũng là một biểu hiện của bệnh.

Không giống những loại rụng tóc ở trẻ em khác, rụng tóc kiểu TE không có phương pháp điều trị cụ thể. Tuy nhiên, bạn có thể cung cấp cho trẻ một chế độ ăn đầy đủ dinh dưỡng. Và tạo cho trẻ một môi trường sống thật thoải mái, không chịu căng thẳng.

Rụng tóc ở trẻ có chứng nghiện giật tóc

Trichotillomania – Chứng nghiện giật tóc được xem là một loại rối loạn tâm thần thường gặp ở trẻ em. Bệnh thường khởi phát sớm, trước khi trẻ lên 6 tuổi. Nếu được phát hiện và điều trị chứng nghiện giật tóc sớm sẽ có tiên lượng bệnh tốt hơn là khởi phát ở trẻ lớn. Bệnh có thể kéo dài đến tuổi trưởng thành.

Thông thường tổn thương mà trẻ phải chịu do mắc chứng nghiện giật tóc sẽ là các mảng rụng tóc ở phần thái dương và phần đỉnh. Không đối xứng nhau và đa hình thái. Theo đó, các tật như tật cắn móng tay (onychophagia) hay mút ngón tay là những tật thường thấy có thể đi kèm.

Tình trạng sức khỏe kém gây rụng tóc ở trẻ em

Nội tiết tố là một trong các nguyên nhân điển hình gây rụng tóc ở trẻ em. Đây là tình trạng rụng tóc do nội tiết tố nam gây ra và cả hai giới nam và nữ đều có thể bị mắc phải. Biểu hiện rõ rệt nhất là tình trạng tóc thường xuyên rụng và trở nên thưa dần. Tóc phần đỉnh đầu mỏng hoặc hói hình như M.

Đây không phải là tình trạng quá nghiêm trọng, thường xảy ra do di truyền hoặc do biến động của hormon. Ngoài ra, các bệnh lý khác như bệnh tuyến giáp, bệnh ung thư hay bệnh tiểu đường cũng có thể gây rụng tóc ở trẻ.

Rụng tóc do kéo (Traction alopecia)

Đây là thể rụng tóc thứ phát do sức căng hoặc áp lực lên tóc, chủ yếu ở vùng trán và thái dương. Thể rụng tóc này chỉ gặp ở trẻ nữ. Trẻ nữ trong giai đoạn 3-10 tuổi đã biểu hiện các đặc điểm giới khi thích chơi búp bê, mặc váy, nuôi tóc dài, buộc tóc và tạo kiểu tóc.

Nếu cha mẹ không chú ý, buộc tóc cho con quá chặt, căng kéo tóc nhiều có thể gây rụng tóc cho trẻ. Đặc biệt, khi trẻ được làm tóc quá sớm ở giai đoạn này như uốn tóc, nhuộm tóc,..  Thì các hóa chất có thể ảnh hưởng đến da đầu và tóc của trẻ, gây rụng tóc.

Rụng tóc ở trẻ do kéo có thể ngừng hẳn khi dừng tác động các yếu tố cơ học. Cha mẹ hãy cắt ngắn tóc cho trẻ, không buộc tóc, bện tóc hoặc buộc tóc cho trẻ ở mức lỏng.

1.3. Các loại rụng tóc ở tuổi dậy thì 8 – 14 tuổi

Rụng tóc tuổi dậy thì là hiện tượng tóc rụng nhiều hơn 100 sợi mỗi ngày. Nguyên nhân chủ yếu là do thay đổi nội tiết, chế độ dinh dưỡng không đầy đủ hoặc thói quen chăm sóc tóc thiếu khoa học.

Theo đó, các em có thể gặp các dấu hiệu khác như: Gàu, ngứa da đầu, viêm đỏ ở da đầu hoặc chân tóc, tóc khô và chẻ ngọn. Cũng như ở lứa tuổi khác, rụng tóc tuổi dậy thì được chia thành các dạng sau:

• Rụng tóc từng vùng: Tức rụng tóc thành đám, tóc rụng khu trú trong một vùng cụ thể có đường kính khoảng vài cm. Vùng da nơi tóc rụng trơn nhẵn, không đau, không ngứa và không có dấu hiệu viêm nhiễm.
• Rụng tóc toàn thể : Đầu bị rụng tóc hoàn toàn
• Rụng tóc toàn bộ: Ngoài hiện tượng rụng tóc, cả lông mày, lông mi và lông ở các vùng khác trên cơ thể cũng bị rụng.

Tùy theo nguyên nhân mà tình trạng rụng tóc ở tuổi dậy thì có thể chỉ xảy ra tạm thời. Hoặc đôi khi kéo dài đến tuổi trưởng thành tóc vẫn tiếp tục rụng nhiều.

>> TÌM HIỂU NGAY: Rụng tóc nhiều ở tuổi dậy thì có sao không?

2. Một số nguyên nhân khác gây rụng tóc cho trẻ em

• Bệnh bẩm sinh: Rụng tóc hình tam giác bẩm sinh (Congenital triangular alopecia), Congenital Aplasia Cutis.
• Rụng tóc do thiếu hụt vitamin: một vài trẻ bị rụng tóc kéo dài do chế độ dinh dưỡng mất cân bằng thiếu Vitamin H (còn được gọi là biotin). Một trong các loại vitamin B, kẽm, sắt.
• Bệnh nội tiết: rụng tóc có thể là dấu hiệu cảnh báo của tình trạng hoạt động không bình thường của hormon tuyến giáp của bệnh suy tuyến yên.
• Xạ trị, hóa trị ung thư, tác dụng phụ của các thuốc điều trị cũng có thể gây nên tình trạng rụng tóc ở trẻ.
• Rụng tóc parvi maculata (alopecia pari maculata): rụng tóc sẹo cấp tính do nhiễm nấm.
• Lupus ban đỏ dạng đĩa, lichen phẳng nang lông: thường hiếm gặp ở trẻ em.
• Nhiễm khuẩn sâu: nhiễm nấm thể kerion de celse có thể để lại những mảng rụng tóc sẹo.

3. Các phương pháp điều trị tình trạng rụng tóc ở trẻ

Về phương pháp điều trị, tùy theo nguyên nhân gây rụng tóc của trẻ mà đưa ra các phương pháp giải pháp điều trị thích hợp.

• Rụng tóc do nấm da đầu: sử dụng một số loại thuốc đặc hiệu để điều trị nấm da đầu cho trẻ. Như griseofulvin hoặc sử dụng dầu gội chống nấm để chấm dứt tình trạng nấm da đầu.
• Rụng tóc do tật nhổ tóc của trẻ: nguyên nhân này liên quan đến vấn đề tâm lý bố mẹ cần quan tâm điều chỉnh tâm lý. Giúp trẻ hỏi lý do tại sao khi nào trẻ nhổ tóc để giúp trẻ hạn chế và giảm dần thói quen nhổ tóc.
• Rụng tóc do hóa chất nhuộm: trẻ ở 3-10 tuổi bố mẹ không nên nhuộm tóc cho trẻ
• Rụng tóc do mất cân bằng dinh dưỡng: các bố mẹ cần bổ sung đầy đủ chế độ dinh dưỡng cho trẻ. Tránh thiếu hụt một nhóm chất nào đó.

Rụng tóc ở trẻ 3-10 tuổi thường khiến trẻ mặc cảm, tự ti. Đặc biệt là với trẻ trong giai đoạn này đang đi học vì thường bị bạn bè trêu chọc. Vì vậy, ngoài việc điều trị, cha mẹ cần chú ý tới cảm xúc của trẻ để an ủi, động viên trẻ.

• Nếu trẻ đủ lớn để hiểu, cha mẹ có thể giải thích vì sao trẻ bị rụng tóc. Và cách điều trị để trẻ hiểu thêm về chứng bệnh của mình. Và phối hợp với phác đồ điều trị một cách tốt nhất.
• Cho trẻ sử dụng các loại mũ, khăn trùm, kẹp tóc,..  Giúp che đi phần tóc bị rụng sẽ giúp trẻ tự tin hơn.
• Cho trẻ sử dụng tóc giả nếu trẻ muốn.

4. Một số biện pháp giúp cải thiện tình trạng rụng tóc ở trẻ

Dưới đây là một số biện pháp giúp cải thiện tình trạng rụng tóc cho trẻ. Cũng như kích thích tóc mọc mà phụ huynh có thể áp dụng tại nhà cho trẻ:

• Dầu dừa có khả năng làm sạch cũng như kích thích tóc mọc, khuyến khích bố mẹ sử dụng cho bé
• Đảm bảo cho trẻ có một chế độ ăn uống lành mạnh với các thực phẩm giàu vitamin A, C, E, sắt và kẽm
• Vitamin B có công dụng giúp tái tạo nhanh các nang tóc bị mất nên gia đình có thể cho bé bổ sung vitamin B mỗi ngày theo liều lượng được bác sĩ cho phép
• Tránh sử dụng các loại hóa chất có thành phần tẩy rửa mạnh lên tóc trẻ
• Giúp trẻ hình thành thói quen nhẹ tay khi gội, chải hoặc sấy tóc
• Sử dụng lược mềm, chải đầu, gội đầu cho trẻ nhẹ nhàng. Tránh làm trẻ bị đau và tránh làm tổn thương da đầu và chân tóc của trẻ.
• Tránh sử dụng hóa chất tẩy mạnh, ép, nhuộm trên tóc của trẻ.
• Nên sử dụng dầu gội có thành phần tự nhiên và các sản phẩm dầu gội dành riêng cho trẻ. Để đảm bảo an toàn cho da đầu trẻ.
• Massage nhẹ nhàng da đầu trẻ hàng ngày giúp trẻ vừa thư giãn vừa kích thích mọc tóc hiệu quả.

5. Tổng kết

Hầu hết các loại rụng tóc ở trẻ em đều có thể được kiểm soát và điều trị hiệu quả bằng các phương pháp thích hợp. Chính vì vậy, nếu phụ huynh thấy trẻ có dấu hiệu rụng tóc nhiều thì nên đưa con đến khám tại các cơ sở y tế uy tín nhằm kịp thời chẩn đoán chính xác nguyên nhân gây rụng tóc, từ đó có phương án điều trị kịp thời và hiệu quả.